Kőszegi Gergely: Różnice pomiędzy wersjami
(→Źródła) |
m (Zastępowanie tekstu - "importowane z angielskiej" na "przetłumaczone z angielskiej") |
||
| (Nie pokazano 13 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika) | |||
| Linia 1: | Linia 1: | ||
| − | [[Kategoria: | + | [[Kategoria:0]] |
| + | [[Kategoria:Strony przetłumaczone z angielskiej Wikipedii]] | ||
{{Uwaga| | {{Uwaga| | ||
|strona = https://en.wikipedia.org/wiki/Gregory_K%C5%91szegi | |strona = https://en.wikipedia.org/wiki/Gregory_K%C5%91szegi | ||
| Linia 14: | Linia 15: | ||
| | | | ||
{{Redoslijed| | {{Redoslijed| | ||
| − | |poprzednik = [Péc III. Lukács]] | + | |poprzednik = [[Péc III. Lukács]] |
|gl_članak_funkcija = [[Ispán Zala]]<br />(1291) | |gl_članak_funkcija = [[Ispán Zala]]<br />(1291) | ||
| − | |następca = [Péc III. Lukács]] | + | |następca = [[Péc III. Lukács]] |
}} | }} | ||
| Linia 23: | Linia 24: | ||
|} | |} | ||
| − | ''' | + | '''Kőszegi Gergely''' (pol. ''Grzegorz Kőszegi'') (* nieznana, † 1297), węgierski szlachcic, dostojnik państwowy za panowania króla Węgier [[III. András|Andrzeja III]]. |
==Biografia== | ==Biografia== | ||
| − | + | Gergely był pierworodnym synem potężnego oligarchy [[Kőszegi Iván|Iwana Kőszegiego]].<ref name="engel">Engel: ''Genealógia'' (Genus Héder 4. Kőszegi [i Rohonci] - gałaź)</ref> Miał siostrę, która wyszła za mąż za pewnego Dominika<ref name="Skorka">Skorka, Renáta (2017). ''A "mohó farkas" utóda. Egy Kőszegi Habsburg-szolgálatban'' [''Dziedzic „Chciwego Wilka”. Kőszegi w służbie książąt Habsburgów'']. ''Világtörténet'' (po węgiersku). '''39''' (1): str. 93., 101.</ref> i brata [[Iban von Bernstein|Jana Wilka]], który prawdopodobnie urodził się po śmierci Gergelyego i został włączony do austriackiej szlachty<ref name="Skorka" />. Miał także przyrodniego brata z pozamałżeńskiego romansu ojca, [[Kőszegi III. Miklós|Mikołaja III]] (ur. 1282), który rozpoczął karierę kościelną i wzniósł się do godności [[biskup Győr|biskupa Győr]].<ref>Vajk, Ádám (2011). ''"Mibe került ezen hűségi levél?" Kőszegi Miklós győri püspöksége és az országos politika'' [''„Ile kosztowała ta karta lojalnościowa?” Biskupstwo Miklósa z Kőszeg i polityka ogólnokrajowa'']. W: Nemes, Gábor; Vajk, Ádám (red.). ''In labore fructus. Jubileumi tanulmányok Győregyházmegye történetéből''. Győri Egyházmegyei Levéltár. str. 414.</ref> Gergely miał dwóch synów z nieznaną z imienia żoną: [[Kőszegi IV. Miklós|Mikołaja IV]] i [[Kőszegi András|Andrzeja]], którzy byli jeszcze nieletni podczas jego śmierci i odziedziczyli bogactwo oraz pozycję dziadka Iwana po 1308 roku.<ref name="engel"/> | |
| − | + | Przyszły król [[III. András|Andrzej III]] przybył na Węgry po raz pierwszy w 1278 roku na zaproszenie Iwana Kőszegiego, który chciał wykorzystać Andrzeja przeciwko królowi [[IV. László|Władysławowi IV]]. Andrzej nic nie osiągnął i jesienią wrócił do Wenecji. Gergely został po raz pierwszy wymieniony jako [[stolnik królewski]] na przyszłym dworze książęcym Andrzeja w 1287 r.<ref name="Zsoldos">Zsoldos, Attila (2011). ''Magyarország világi archontológiája, 1000–1301'' [''Świecka archontologia Węgier, 1000–1301'']. História, MTA Történettudományi Intézete. Budapest. str. 72, 154, 234.</ref> Za panowania Andrzeja III, który wstąpił na tron węgierski w 1290 r., '''Gergely''' służył jako [[ispán]] komitatu [[Zala]] w 1291 r.<ref name="Zsoldos" /> Krótko po podpisaniu [[Pokój w Hainburgu|pokoju w Hainburgu]], który zakończył krótką wojnę między Węgrami a Austrią i nakazał zniszczenie fortec, które przejął od nich austriacki książę [[Albert I]], ród Kőszegich wszczął bunt przeciwko Andrzejowi wiosną 1292 roku, uznając [[Anjou Martell Károly|Karola Martela]] z Andegawenów, za króla Węgier. Jego ojciec [[Karol II Andegaweński|Karol II z Neapolu]] podarował komitat:y [[Vas]] i [[Sopron]] Iwanowi i jego synowi Gergelyem<ref name="Skorka" />. We wrześniu 1296 r. Gergely został uznany [[ispán]]em Garics (Podgaric) i Gerzence (obecnie Garešnica) według współczesnego dokumentu. W następnym roku oba forty przekazano diecezji zagrzebskiej<ref name="Zsoldos" />. | |
| − | + | Gergely podzielał zamiary polityczne ojca, dążące do ustanowienia ich niezależnej prowincji na pograniczach Austrii i Węgier. Według austriackich kronik i annałów aktywnie uczestniczyli w różnych akcjach plądrowania i napadania na oba królestwa. ''Continuatio Vindobonensis'' opisał Gergelyego jako „bardzo złego człowieka, najbardziej bezwartościowego złodzieja”, a zatem, jak zauważyła kronika, „nie był zaskoczony”, że został zabity przez uderzenie pioruna w 1297 r.<ref name="Skorka" /> | |
==Przypisy== | ==Przypisy== | ||
| Linia 37: | Linia 38: | ||
==Źródła== | ==Źródła== | ||
| − | * Skorka, Renáta (2017). | + | * Skorka, Renáta (2017). ''A "mohó farkas" utóda. Egy Kőszegi Habsburg-szolgálatban'' [''Dziedzic „Chciwego Wilka”. Kőszegi w służbie książąt Habsburgów'']. ''Világtörténet'' (po węgiersku). '''39''' (1): str. 93–124. ISSN 0083-6265. |
| − | * Vajk, Ádám (2011). | + | * Vajk, Ádám (2011). ''"Mibe került ezen hűségi levél?" Kőszegi Miklós győri püspöksége és az országos politika'' [''„Ile kosztowała ta karta lojalnościowa?” Biskupstwo Miklósa z Kőszeg i polityka ogólnokrajowa'']. W: Nemes, Gábor; Vajk, Ádám (red.). ''In labore fructus. Jubileumi tanulmányok Győregyházmegye történetéből''. Győri Egyházmegyei Levéltár. str. 411–440. ISBN 978-615-5035-01-2. |
| − | |||
| − | |||
| + | * Zsoldos, Attila (2011). ''Magyarország világi archontológiája, 1000–1301'' [''Świecka archontologia Węgier, 1000–1301'']. História, MTA Történettudományi Intézete. Budapest. ISBN978-963-9627-38-3. | ||
| | | | ||
{{Urzędnik infobox | {{Urzędnik infobox | ||
| − | |urzędnik = Kőszegi Gergely | + | |urzędnik = Kőszegi Gergely (węg.)<br>Grzegorz Kőszegi (pol.) |
|imiona = | |imiona = | ||
| − | |tytulatura = Ispán Zala | + | |tytulatura = [[Ispán Zala]] |
|grafika = | |grafika = | ||
|opis grafiki = | |opis grafiki = | ||
| Linia 56: | Linia 56: | ||
|opis faksymile = | |opis faksymile = | ||
|dewiza = | |dewiza = | ||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
|1. tytuł = [[Ispán Zala]] | |1. tytuł = [[Ispán Zala]] | ||
| Linia 86: | Linia 80: | ||
|data śmierci = 1297 | |data śmierci = 1297 | ||
|miejsce śmierci = | |miejsce śmierci = | ||
| − | |przyczyna śmierci = | + | |przyczyna śmierci = uderzenie pioruna |
|miejsce spoczynku = | |miejsce spoczynku = | ||
|ojciec = [[Kőszegi Iván|Iván]] | |ojciec = [[Kőszegi Iván|Iván]] | ||
| Linia 95: | Linia 89: | ||
|1. związek od = | |1. związek od = | ||
|1. związek do = | |1. związek do = | ||
| − | |1. dzieci = [[Kőszegi III. Miklós|III. Miklós]], [Kőszegi András|András]] | + | |1. dzieci = [[Kőszegi III. Miklós|III. Miklós]], [[Kőszegi András|András]] |
|dokonania = | |dokonania = | ||
|odznaczenia = | |odznaczenia = | ||
| Linia 107: | Linia 101: | ||
[[Kategoria:Kőszegi]] | [[Kategoria:Kőszegi]] | ||
| − | + | [[Kategoria:Ród]] | |
| − | |||
| − | [[Kategoria:Ród | ||
| − | |||
[[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Węgier]] | [[Kategoria:Urzędnicy Królestwa Węgier]] | ||
[[Kategoria:Węgierscy dygnitarze historyczni]] | [[Kategoria:Węgierscy dygnitarze historyczni]] | ||
[[Kategoria:Węgierscy szlachcice]] | [[Kategoria:Węgierscy szlachcice]] | ||
[[Kategoria:Węgierscy urzędnicy królewscy]] | [[Kategoria:Węgierscy urzędnicy królewscy]] | ||
| + | [[Kategoria:Nieznana data urodzenia]] | ||
| + | [[Kategoria:Urodzeni w XIII wieku]] | ||
[[Kategoria:Zmarli w 1297]] | [[Kategoria:Zmarli w 1297]] | ||
[[Kategoria:Zmarli w XIII wieku]] | [[Kategoria:Zmarli w XIII wieku]] | ||
Aktualna wersja na dzień 16:21, 7 mar 2021
| Strona | Autorzy | Nota |
| [1] | [2] | Ten artykuł został przetłumaczony z Wikipedii w języku angielskim. Treści pochodzące z Wikipedii w języku angielskim są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
Kőszegi Gergely (pol. Grzegorz Kőszegi) (* nieznana, † 1297), węgierski szlachcic, dostojnik państwowy za panowania króla Węgier Andrzeja III. BiografiaGergely był pierworodnym synem potężnego oligarchy Iwana Kőszegiego.[1] Miał siostrę, która wyszła za mąż za pewnego Dominika[2] i brata Jana Wilka, który prawdopodobnie urodził się po śmierci Gergelyego i został włączony do austriackiej szlachty[2]. Miał także przyrodniego brata z pozamałżeńskiego romansu ojca, Mikołaja III (ur. 1282), który rozpoczął karierę kościelną i wzniósł się do godności biskupa Győr.[3] Gergely miał dwóch synów z nieznaną z imienia żoną: Mikołaja IV i Andrzeja, którzy byli jeszcze nieletni podczas jego śmierci i odziedziczyli bogactwo oraz pozycję dziadka Iwana po 1308 roku.[1] Przyszły król Andrzej III przybył na Węgry po raz pierwszy w 1278 roku na zaproszenie Iwana Kőszegiego, który chciał wykorzystać Andrzeja przeciwko królowi Władysławowi IV. Andrzej nic nie osiągnął i jesienią wrócił do Wenecji. Gergely został po raz pierwszy wymieniony jako stolnik królewski na przyszłym dworze książęcym Andrzeja w 1287 r.[4] Za panowania Andrzeja III, który wstąpił na tron węgierski w 1290 r., Gergely służył jako ispán komitatu Zala w 1291 r.[4] Krótko po podpisaniu pokoju w Hainburgu, który zakończył krótką wojnę między Węgrami a Austrią i nakazał zniszczenie fortec, które przejął od nich austriacki książę Albert I, ród Kőszegich wszczął bunt przeciwko Andrzejowi wiosną 1292 roku, uznając Karola Martela z Andegawenów, za króla Węgier. Jego ojciec Karol II z Neapolu podarował komitat:y Vas i Sopron Iwanowi i jego synowi Gergelyem[2]. We wrześniu 1296 r. Gergely został uznany ispánem Garics (Podgaric) i Gerzence (obecnie Garešnica) według współczesnego dokumentu. W następnym roku oba forty przekazano diecezji zagrzebskiej[4]. Gergely podzielał zamiary polityczne ojca, dążące do ustanowienia ich niezależnej prowincji na pograniczach Austrii i Węgier. Według austriackich kronik i annałów aktywnie uczestniczyli w różnych akcjach plądrowania i napadania na oba królestwa. Continuatio Vindobonensis opisał Gergelyego jako „bardzo złego człowieka, najbardziej bezwartościowego złodzieja”, a zatem, jak zauważyła kronika, „nie był zaskoczony”, że został zabity przez uderzenie pioruna w 1297 r.[2] Przypisy
Źródła
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||